Hữu duyên thiên lý năng tương ngộ, Vô duyên đối diện bất tương phùng?

Có thể nhiều bạn nghe câu này nhiều lần rồi: Hữu duyên thiên lý năng tương ngộ, Vô duyên đối diện bất tương phùng? Nhưng mà thật sự chưa hiểu hết ý nghĩa của nó. Bài viết hôm nay thich.com.vn sẽ giải thích cho các bạn hiểu hơn về ý nghĩa thực sự của 2 câu thơ này. 

Hữu duyên thiên lý năng tương ngộ, Vô duyên đối diện bất tương phùng?

Trong kiếp người, duyên sẽ tồn tại, nhân – quả báo ứng đời trước sẽ theo đó mà đến đời sau đó là kiếp luân hồi, chúng ta có thể duyên đó đến trong giây lát rồi biến mất, cũng có nhân duyên tồn tại mãi mãi vì  trong duyên có nợ.

Hữu duyên thiên lý năng tương ngộ, Vô duyên đối diện bất tương phùng?

Nợ kiếp này chưa trả thì truyền kiếp đến kiếp sau mà không trả thì còn nghiệp mà còn nghiệp thì không thể giải thoát. Bạn đã từng xem bộ phim “Bộ bộ kinh tâm” do Trung Quốc sản xuất, và chợt nhớ lại những câu thơ trong đoạn kết phim khiến tôi trực trào nước mắt:

“Ngừng nơi đây, không dám tiếp tục bước đi

Để bi thương không cách gì hiển hiện

Đoạn đường này chúng ta đi quá vội vàng

Cứ ôm những ước muốn viển vông"

Vạn vật trên đời đều có lúc thăng trầm, lúc thế này, thế khác, có duyên thì gặp, mà không có duyên thì dù có ở cạnh nhau cũng như xa lạ và không thể thân thiết do vậy mà đừng nên cưỡng cầu: 

“Hữu duyên thiên lí năng tương ngộ

Vô duyên đối diện bất tương phùng”

Câu nói được đúc kết và lưu truyền từ đời này sang đời khác như một điều hiển nhiên của cuộc đời, con người sống trên nhân gian dường như đã được an bài sẵn và đến một thời điểm nhất định nào đó sẽ gặp ai, quen ai, biết ai dường như đã được định sẵn. 

Ý nghĩa của 2 câu thơ trên được đúc kết: Có duyên với nhau thì dầu cách xa nghìn dặm cũng có thể gặp nhau, không có duyên với nhau thì đối mặt nhau cũng không gặp gỡ.

Duyên phận thật kì lạ, không ai có thể thực sự hiểu về chúng, có thể vô tình quen biết nhau nhưng lại thấu hiểu được nhau và đáng lẻ ra có thể hoà hợp nhưng lại xa cách, cuộc sống là như vậy. 

Tóm lại, mọi sự tùy duyên, điều gì qua thì hãy buông bỏ bởi tâm hồn bình thản hãy luôn quý trọng hiện tại các bạn nhé như vậy cuộc sống mới nhiều ý nghĩa nhất. 

Xin kể câu chuyện được nghe lại nguồn gốc xuất xứ của hai câu thơ: 

“Hữu duyên thiên lí năng tương ngộ

Vô duyên đối diện bất tương phùng”

Ngày xưa, ở một thủ phủ thuộc tỉnh Triết Giang, có 1 viên ngoại giàu có. Vợ mất sớm, để lại cho ông cô con gái xinh đẹp. Viên ngoại rất mực thương yêu và chăm sóc cô con gái. Đến tuổi xuân hồng, cô gái rất xinh đẹp có tài, sắc, cầm, kỳ, thi, họa… đủ cả. Viên ngoại cũng bắt đầu kén rể, nhưng chưa có chàng trai nào làm ông hài lòng.

Một hôm, trong sân nhà viên ngoại xuất hiện cùng lúc ba chàng trai, người nào cũng khôi ngô tuấn tú. Đặc biệt, mỗi chàng đều có một biệt tài khó ai sánh bằng: Chàng trai thứ nhất có đôi chân thiên lý mã, có thể chạy cả ngàn dặm không biết mỏi. Chàng trai thứ hai có tài bắn cung bách phát bách trúng. Chàng trai thứ ba có tài làm thơ, có thể một lúc làm cả ngàn bài thơ hay với nét chữ rồng bay phượng múa…

Viên ngoại phân vân lắm… khi con gái chỉ có một. Ông hẹn cùng ba chàng trai, sáng mai có mặt ở sân nhà ông từ sớm để đua tài kén rể.

Sáng sớm hôm sau, khi ánh bình minh chưa lan hết sân nhà viên ngoại, thì ba chàng trai đã có mặt. Trong sân, cả đêm hôm qua, gia nhân nhà viên ngoại gần như không ngủ, để vót cho xong bó cung tên lớn, và mài cho đầy 1 nghiên mực tàu thật to…

Viên ngoại ra lệnh: Chàng trai thứ nhất, phải chạy đến kinh thành Tràng An, mượn cho bằng được chiếc trống Tràng An về cho ông. Chàng trai thứ hai, phải bắn cho rụng hết lá những cây ngô đồng trước ngõ nhà ông. Chàng trai thứ ba, phải viết cho xong 3.000 bài thơ trên giấy hoa tiên, không được trùng ý. Ai báo công trước nhất sẽ được ông chọn gả con gái.

Sau tiếng trống lệnh, loáng một cái, chàng trai có đôi chân thiên lý mã đã mất hút, không để lại dù một dấu bụi hồng. Thế rồi, người ta chỉ còn nghe từng âm thanh… vút… tách của cung tên tra vào nỏ… bắn đi… lá ngô đồng rụng lả tả…

Riêng chàng trai thứ ba, được mời đến dưới giàn hoa thiên lý, nơi đã để sẵn bút nghiên để chàng làm thơ. Bên hiên, giai nhân đang e ấp mỉm cười, nghiêng đầu thêu cặp gối rồng phụng cho ngày vu quy… Chàng trai cắm cúi múa bút, từng tờ giấy hoa tiên bay xuống như bướm lượn, gia nhân nhà viên ngoại cũng sẵn sàng đón lấy, xếp lại ngay ngắn…

Trời đã quá trưa, chàng thi sĩ vươn vai đứng dậy… Chàng vừa hoàn thành xong nhiệm vụ của mình. Nhìn ra ngoài ngõ, lá ngô đồng mới rụng hơn một nửa, bóng dáng người có đôi chân thiên lý vẫn mịt mù…

Cô gái cũng vừa nghỉ tay, nhẹ nhàng đến bên giàn hoa lý, mỉm cười cúi xuống rót trà mời chàng trai. Trước khung cảnh thơ mộng cùng nụ cười đẹp như thơ kia, chàng trai đã viết (tạm dịch):

Ung dung trời đã xế trưa
Thơ ba ngàn bản cũng vừa viết xong
Ngoài kia xa dấu bụi hồng
Bên hiên cành lá ngô đồng chưa vơi
Dấu yêu nhẹ mỉm môi cười
Ta nghe đồng vọng một lời phu thê!

Chàng thi sĩ tính ngâm tặng nàng, người mà chàng nghĩ chắc chắn là vợ mình. Nhưng chưa kịp. Thì… chao ôi… đất trời như sụp lở dưới chân…, bên tai chàng ầm vang tiếng trống cùng tiếng hét lên vui mừng của chàng trai có đôi chân ngàn dặm:

“Thưa nhạc gia, con đã đem được trống Tràng An về đây rồi!”

Cô gái nhìn chàng thi sĩ, ngậm ngùi, người mà mới vài phút trước thôi, cô cũng nghĩ sẽ là phu quân. Để an ủi chàng trai, cô đã tặng chàng 4 câu thơ:

Hữu duyên thiên lý năng tương ngộ
Vô duyên diện kiến bất tương phùng

Ẩm thị ngã trà hoàn ngã trản
Tràng An chi cổ dĩ bồng bồng

Người xưa tin rằng mọi việc trên đời đều tuân theo một quy luật nhất định, chính là nằm ở chữ “duyên”. Vậy nên, mọi sự đều “tùy duyên”, đến và đi cũng thuận theo tự nhiên, không miễn cưỡng mà thản nhiên, điềm tĩnh đón nhận tất cả.